profesor Ryszard Strzelczyk

Sąd Najwyższy postanowieniem z 8.07.2025 r. przypomniał, że umieszczenie osoby – bez jej zgody – w szpitalu psychiatrycznym lub w domu pomocy społecznej stanowi istotną ingerencję w zagwarantowaną konstytucyjnie wolność osobistą człowieka (art. 41 ust. 1 Konstytucji RP; art. 5 ust. 1 lit. e Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności). Z tego względu orzeczenie sądu o umieszczeniu osoby chorej w tych placówkach musi cechować aktualność w odniesieniu do stan zdrowia uzasadniającego przymusowe przebywanie w nich oraz wnikliwość analizy przesłanek faktycznych i prawnych takiej decyzji
oraz, że w świetle art. 39 ust. 1 w związku z art. 38 ust. 1 ustawy z 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego – zagrożenie stanu zdrowia wynikającego z braku możliwości zapewnienia opieki innych osób – nie jest przesłanką umieszczenia osoby chorej psychicznie lub upośledzonej umysłowo w domu opieki społecznej bez jej zgody; przesłankę tę stanowi wyłącznie zagrożenie życia takiej osoby.